Habarlar

Günorta Afrikanyň saglygy goraýyş resmileri geçen aý yzygiderli kesgitlenen wirus genomynyň dörtden üç böleginiň täze görnüşine degişlidigini aýdýarlar.
Ýerli saglygy goraýyş resmileri ilkinji täze ştammlaryň ABŞ-ny öz içine alýan has köp ýurtlarda tapylandygy sebäpli, Omikron görnüşiniň Günorta Afrikada koronawirus hadysalarynyň "alada döredýän" ýokarlanmagyna goşant goşandygyny we gysga wagtyň içinde esasy ştamma öwrülendigini aýtdylar.
Epidemiýanyň ýaramazlaşmagyna garşy göreşýän we her gün ýokançlyklary hasaba alýan Birleşen Arap Emirlikleri we Günorta Koreýa hem Omikron görnüşiniň ýagdaýlaryny tassyklady.
Günorta Afrikadaky Milli Ýokanç Keseller Institutynyň (NICD) doktory Mişel Grum soňky iki hepdede ýokançlyklaryň sanynyň eksponensial derejede artandygyny, hepdede her gün ortaça 300 täze ýagdaýdan geçen hepde 1000 ýagdaýa çenli ýokarlanandygyny, iň soňky ýagdaýyň bolsa 3500 bolandygyny aýtdy. Çarşenbe güni Günorta Afrikada 8561 ýagdaý hasaba alyndy. Bir hepde ozal gündelik statistika 1275 boldy.
NICD geçen aý yzygiderlikde kesgitlenen ähli wirus genomlarynyň 74% -iniň täze görnüşe degişlidigini, bu görnüşiň ilkinji gezek 8-nji noýabrda Günorta Afrikanyň iň köp ilatly welaýaty bolan Gautengde ýygnalan nusgada tapylandygyny aýtdy.
“KellyMed” kompaniýasy wirusyň bu görnüşini ýok etmek üçin Günorta Afrikanyň Saglygy goraýyş ministrligine infuziýa nasosynyň, şpris nasosynyň we iýmitlendirme nasosynyň käbirini sowgat berdi.

Omikron görnüşleriniň ýaýramagy barada esasy soraglar henizem bar bolsa-da, bilermenler waksina tarapyndan üpjün edilýän gorag derejesini kesgitlemäge höwesli. Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasynyň (BSGG) epidemiology Mariýa wan Kerkhowe brifingde Omikronyň ýokuşdyryjylygy baradaky maglumatlaryň "birnäçe günüň dowamynda" berilmelidigini aýtdy.
NICD irki epidemiologik maglumatlaryň Omicron-yň käbir immunitetlerden gaça durup biljekdigini görkezýändigini, ýöne bar bolan waksina henizem agyr keselleriň we ölümiň öňüni almalydygyny aýtdy. BioNTech-iň baş direktory Uğur Şahin, Pfizer bilen hyzmatdaşlykda öndürýän waksinasynyň Omicron-yň agyr kesellerinden güýçli gorag berip biljekdigini aýtdy.
Hökümet has giňişleýin ýagdaýyň döremegini garaşýarka, köp hökümetler wirusyň ýaýramagynyň öňüni almak üçin serhet çäklendirmelerini güýçlendirmegini dowam etdirýärler.
Günorta Koreýa Omikronyň ilkinji bäş ýagdaýy ýüze çykarylanda has köp syýahat çäklendirmelerini girizdi we bu täze görnüşiň COVID-19-yň dowam edýän depginine täsir edip biljekdigi barada alada barha artýar.
Häkimiýetler doly sanjym alan daşary ýurtly syýahatçylar üçin karantin boşadylyşyny iki hepdelik togtadyp goýdular we indi olar 10 gün karantinde saklanmaly.
Günorta Koreýada penşenbe güni gündelik ýokançlyklaryň sany rekord derejede 5200-den geçdi we agyr alamatlary bolan näsaglaryň sanynyň keskin artandygy barada alada bildirilýär.
Şu aýyň başynda ýurt çäklendirmeleri ýeňilleşdirdi - ýurtda ulularyň tas 92% -i doly sanjym edildi - ýöne şondan bäri ýokançlyklaryň sany artdy we Omikronyň bolmagy eýýäm dartgynly hassahana ulgamyna basyş barada täze aladalary has-da güýçlendirdi.
Ýewropada Ýewropa Bileleşiginiň ýerine ýetiriji edarasynyň prezidenti alymlar onuň howplaryny anyklasa-da, adamlaryň bu täze görnüşiň öňüni almak üçin "wagt bilen ýaryşýandygyny" aýtdy. ÝB 13-nji dekabra çenli bir hepde öňünden 5 ýaşdan 11 ýaşa çenli çagalar üçin sanjymy işe girizer.
Ýewropa Komissiýasynyň başlygy Ursula fon der Lein metbugat ýygnagynda şeýle diýdi: “Iň erbet zatlara we iň gowularyna taýýar boluň”.
Beýik Britaniýa we Birleşen Ştatlar täze görnüşler bilen iş salyşmak üçin güýçlendiriji maksatnamalaryny giňeltdiler we Awstraliýa olaryň tertiplerini gaýtadan gözden geçirýär.
Amerikanyň ýokanç keseller boýunça ýokary derejeli hünärmeni Entoni Fauçi doly sanjym alan ulularyň özleri üçin iň gowy goragy üpjün etmäge hukukly bolanda goşmaça sanjymlara ýüz tutmalydygyny nygtady.
Muňa garamazdan, BSGG koronawirusyň sanjym edilmedik köp sanly adamlaryň arasynda erkin ýaýramagyna rugsat berilýänçä, onuň täze görnüşlerini öndürmegini dowam etdirjekdigini birnäçe gezek belledi.
BSGG-nyň Baş direktory Tedros Adhanom Gebreýsus şeýle diýdi: “Dünýäde waksina bilen üpjünçilik derejesi pes we anyklaýyş derejesi örän pes - bu mutasiýalaryň köpelmeginiň we köpelmeginiň syrydyr” diýip, dünýä Delta mutasiýalarynyň “olaryň tas ählisini emele getirýändigini” ýatladýar.
“Biz Delta Air Lines kompaniýasynyň ýaýramagynyň öňüni almak we janyny halas etmek üçin eýýäm bar bolan gurallarymyzy ulanmalydyrys. Eger şeýle etsek, biz hem ýaýramagynyň öňüni alarys we Omikronyň janyny halas ederis” diýip, ol aýtdy.